A

Apteka recepturowa

Apteka z uprawnieniami do przygotowywania leków na zamówienie (receptury). Jedyny typ apteki mogący zrealizować receptę na konopie medyczne.

B

Ból neuropatyczny

Przewlekły ból wywołany uszkodzeniem nerwów. Jedno z kluczowych wskazań dla konopi medycznych. Klasyczne opioidy często nieskuteczne.

C

CBD

Kannabidiol — jeden z głównych kannabinoidów roślinnych. Nie ma działania psychoaktywnego. Wykorzystywany w leczeniu padaczki lekoopornej (m.in. preparat Epidyolex), bólu przewlekłego, lęków.

CBG

Kannabigerol — mniej znany kannabinoid, prekursor innych kannabinoidów. Wstępne badania nad zastosowaniem w nieswoistym zapaleniu jelit.

Certyfikat analityczny (CoA)

Dokument laboratorium analitycznego potwierdzający zawartość kannabinoidów, terpenów, metali ciężkich, pestycydów w preparacie medycznym.

Źródło ISO/IEC 17025:2017

E

Efekt entourage

Hipoteza mówiąca, że pełne spektrum kannabinoidów i terpenów w konopiach działa synergicznie — silniej niż pojedyncze izolaty. Badania kliniczne mieszane.

F

Farmakokinetyka

Dział farmakologii opisujący wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i wydalanie leku. THC: biodostępność 10-35% inhalacyjnie, 6% doustnie.

Flawonoid

Polifenol roślinny. W konopiach m.in. kannflawin A i B — o działaniu przeciwzapalnym. Badania kliniczne wstępne.

G

GIS

Główny Inspektorat Sanitarny — organ nadzorujący jakość leków i substancji kontrolowanych. Rozpatruje skargi na apteki.

I

IKP

Internetowe Konto Pacjenta — serwis pacjent.gov.pl umożliwiający dostęp do e-recept, skierowań, historii medycznej. Od 2027 r. wszystkie recepty na konopie medyczne będą elektroniczne.

Interakcja lekowa

Oddziaływanie między lekami (lek-lek) lub lekiem a żywnością. Kannabinoidy mogą wpływać na metabolizm leków metabolizowanych przez enzymy CYP450.

K

Kannabis indica

Odmiana konopi z większą zawartością THC. W leczeniu spastyczności i zaburzeń snu. Rzadziej stosowana w onkologii.

Kannabis sativa

Gatunek konopi siewnych. W medycynie — odmiany o wysokiej zawartości CBD (do 20%) i THC (do 25%).

L

Lek na receptę

Produkt leczniczy dostępny wyłącznie z ważną receptą lekarza. Konopie medyczne są lekami na receptę Rp.w.

N

NFZ

Narodowy Fundusz Zdrowia — publiczny płatnik systemu opieki zdrowotnej w Polsce. Konopie medyczne obecnie NIE są refundowane przez NFZ.

O

Olejek medyczny

Ekstrakt z konopi rozpuszczony w oleju roślinnym (MCT, oliwkowy). Dawkowanie w kroplach, dokładność dozowania większa niż przy suszu.

P

Padaczka lekooporna

Postać padaczki niereagująca na co najmniej 2 leki przeciwpadaczkowe. Badania kliniczne potwierdzają skuteczność CBD w zespołach Draveta i Lennoxa-Gastauta.

Produkt leczniczy

Substancja lub mieszanina dopuszczona do obrotu do leczenia chorób. Konopie medyczne są produktami leczniczymi (nie suplementami).

R

Receptura (Rp.)

Oznaczenie recepty lekarskiej na substancje, które nie są gotowym lekiem — wymagają przygotowania w aptece recepturowej.

Rp.w.

Recepta na substancję z wykazu środków kontrolowanych (wykaz IN). Wymagana dla konopi medycznych. Ważna 30 dni, wymaga szczególnego przechowywania.

RPP

Rzecznik Praw Pacjenta — centralny organ ochrony praw pacjenta w Polsce. Rozpatruje skargi pacjentów, w tym dotyczące dostępu do leków.

S

Spastyczność

Wzmożone napięcie mięśni — objaw m.in. stwardnienia rozsianego. Preparaty THC/CBD (Sativex) zarejestrowane do leczenia spastyczności.

Susz medyczny

Kwiatostany konopi leczniczych przeznaczone do waporyzacji. Standardyzowane pod kątem zawartości THC/CBD. W Polsce dostępne preparaty m.in. Bedrocan, Aurora.

T

Terpen

Aromatyczna substancja odpowiedzialna za zapach roślin. W konopiach medycznych mirceny, limonen, pinen mogą modulować działanie kannabinoidów (efekt entourage).

THC

Tetrahydrokannabinol — główny psychoaktywny kannabinoid konopi. Stosowany m.in. w leczeniu bólu neuropatycznego, spastyczności w SM, nudności chemioterapii.

Tolerancja

Zmniejszenie odpowiedzi organizmu na lek przy długotrwałym stosowaniu. Dla THC tolerancja może wystąpić po 2-4 tygodniach; dla CBD rzadziej.

U

Układ endokannabinoidowy

System receptorów CB1 i CB2 obecnych w organizmie człowieka, modulujący ból, apetyt, nastrój, pamięć. Kannabinoidy roślinne łączą się z tymi receptorami.

URPL

Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. Rejestruje leki w Polsce, w tym konopie medyczne.

W

Waporyzator

Urządzenie podgrzewające susz medyczny do temperatury uwolnienia kannabinoidów (180-210°C) bez spalania. Medyczne waporyzatory muszą mieć certyfikat CE klasy IIa.

Wykaz IN

Wykaz środków odurzających grupy IN (niska aktywność) obejmujący konopie medyczne. Określa zasady obrotu i wydawania.